کارشناسان واگذاری تیم‌های بزرگ پایتخت را در شرایط کنونی غیر ممکن می‌دانند

رئیس جمهور در فاصله کمتر از یک ماه تا برگزاری دهمین دوره انتخابات ریاست جمهوری در نامه‌ای به محمد علی‌آبادی خواست تا سهام دو تیم محبوب پایتخت به طرفداران واگذار شوند. در بخشی از این پیام آمده است: «اگر چه دولت در سالهای گذشته همواره با حمایت از این دو باشگاه در راستای شادی مردم و هواداران آنها از هیچ تلاش و کوششی فروگذار نکرده اما به منظور ارج نهادن به علاقه و احساسات پرشور و ارزشمند مردم و توسعه و پیشرفت هرچه بیشتر این باشگاهها لازم است طرح واگذاری این دو مجموعه بزرگ ملی به طرفداران تیم‌ها در دستور کار قرار گیرد.» البته رئیس‌جمهور در سطر بعدی این پیام با تأکید بر واگذاری بر واژه‌هایی چون عموم مردم و جوانان اعلام کرده سهام دو باشگاه محبوب پایتخت نه به خریداران دست به نقدی چون حسین هدایتی که باید به همه مردم واگذار شوند؛ «ظاهراً تاکنون افراد و گروههای مختلفی برای دریافت سهام این دو باشگاه اعلام آمادگی نموده‌اند اما با توجه به این که استقلال و پیروزی متعلق به همه مردم ایران هست، شایسته است در راستای گسترش نشاط و شادابی در میان اقشار مختلف جامعه به ویژه جوانان و نوجوانان عزیز و در پاسخ به خیل هواداران و اعمال مدیریت قوی و مناسب، سهام این باشگاهها در اختیار عموم مردم قرار گیرد.» تأکیدی که باعث شد تا رقیبان انتخاباتی رئیس‌جمهور این نامه را نمایشی انتخاباتی برای تهییج طرفداران میلیونی این دو تیم محبوب در سراسر کشور لقب دهند.

علی‌آبادی و تغییر ناگهانی افکار

تیم‌های ورزشی در دسته شرکت‌ها و مؤسسات دولتی قرار می‌گیرند که برنامه چهارم توسعه کشور باید تا پایان سال 1388 واگذار شوند همچنین تیم پرسپولیس بر اساس مصوبه هیأت دولت باید تا پایان سال 1387 به بخش خصوصی واگذار می‌شد اما سازمان ورزش که فشار برای واگذاری این دو تیم به بخش خصوصی را شکلی بازی سیاسی می‌دانست از انجام این کار طفره رفت. رئیس سازمان ورزش 6 ماه قبل در گفت و گو با وطن امروز، روزنامه مهرداد بذرپاش وقتی با سئوالی درباره واگذاری سهام پرسپولیس مواجه شد، پاسخ داد: «در فوتبال ایران خصوصی‌سازی کار راحتی نیست. ما تا وقتی بخش خصوصی قدرتمند نداشته باشیم، نمی‌توانیم این کار را بکنیم. هر باشگاهی سالانه چهار، پنج میلیارد تومان هزینه دارد. در حالی که کسی نمی‌تواند در ایران درآمدی از آن داشته باشد. آنها که خواهان استقلال و پرسپولیس هستند به دنبال مسائل سیاسی هستند. اگر به دنبال مسائل ورزشی هستند بروند سراغ تیمهای دیگر. اصلاً چرا تا وقتی بحث خصوصی‌سازی پیش می‌آید ما به سرعت می‌گوییم پرسپولیس و استقلال؟ ما تا زمانی که احساس نکنیم کسی این 2 تیم را می‌گیرد و این 2 تیم مردمی را منهدم نمی‌کند، این کار را نمی‌کنیم. خصوصی‌سازی یک پروسه است. ما نمی‌توانیم به شما تاریخ بدهیم.» او این جمله را در حالی می‌گفت که واگذاری دو تیم بر اساس مصوبه‌ای دولتی باید انجام می‌شد تا تا با ورود سرمایه‌گذاران خصوصی هم باری از دوش دولت کاسته شود و کشور به سوی اجرای مصوبات ابلاغی اصل 44 قانون اساسی گام بردارد و هم اینکه این دو تیم محبوب مردم از دغدغه‌های مالی همیشگی دولتی رها شوند و گام به سوی درآمدزایی و فوتبال حرفه‌ای بردارند. حالا در کمتر از 6 ماه از آن گفته و درست در آستانه انتخابات ریاست جمهوری، علی‌آبادی که بحث واگذاری این تیم‌ها را سیاسی می‌دانست در پاسخ به نامه ریاست جمهوری می‌گوید: «بی‌شک نوع نگاه و حمایت دکتر احمدی‌ن‍ژاد، ضامن موفقیت طرح واگذاری استقلال و پیروزی به مردم خواهد بود و نتایج مثبت و تأثیرگذاری را برای مجموعه این دو باشگاه به همراه خواهد داشت. در طول 4 سال گذشته تا به امروز دولت خدمتگزار از هیچ کمکی به دو باشگاه استقلال و پیروزی دریغ نکرده است تا با پاسخگویی مثبت به انتظار هواداران، زمینه موفقیت را پیش روی هر دو باشگاه با قدمت ورزش کشور قرار دهد. خوشبختانه امروز و با تصمیم رئیس‌جمهوری شرایط واگذاری دو باشگاه به مردم تسهیل خواهد شد و سازمان تربیت بدنی از همین امروز، اقدامات از قبل انجام داده خویش در این خصوص را با تشکیل کمیته‌ای خاص با جدیت و سرعت بیشتری دنبال خواهد کرد تا با فراهم آمدن شرایط اجرایی واگذاری سهام دو باشگاه، گزارش اقدامات انجام شده به اطلاع رئیس‌جمهوری محترم برسد.» او انگار حالا معتقد است بستر برای واگذاری این تیم‌ها به بخش خصوصی آماده است و بی‌هیچ دغدغه‌ای می‌توان تیم‌ها را به مردم سپرد.

محکوم به واگذاری تا پایان سال 1388

اسماعیل غلامی معاون سازمان خصوصی‌سازی درباره واگذاری باشگاه پرسپولیس می‌گوید: «این پروسه‌ای بود که از دوره آقای مهرعلیزاده مطرح شد. مهرعلیزاده می‌خواست پرسپولیس را به بورس ببرد. حجت‌الله خطیب از سوی او مأ‌مور شد تا تیم را آماده عرضه در بورس کند اما دفاتر مالی تیم به هم ریخته بود و پر از ابهام. این تیم‌ها حتی به عنوان شرکت‌های تجاری به ثبت نرسیده بودند. آنها برای ورود به بورس باید 2 سال تراز مالی مثبت می‌داشتند اما تقریباً پرسپولیس با بدهی هایش شرکتی ورشکسته بود. ما روی تیم با بازیکنانش 20 میلیارد تومان قیمت گذاشتیم اما همان زمان هم تیم 10 میلیارد بدهی داشت و دفاترش نشان می‌داد شاخص مثبت برای ورود به بورس ندارد. به همین دلیل تصمیم گرفته شد تا این تیم از طریق مزایده به فروش برسد. اما این واگذاری در همین مرحله باقی ماند.» این طرح مسکوت ماند چون سازمان ورزش نمی‌خواست حتی به رغم مصوبه هیأت دولت اختیار دو تیم محبوب پایتخت را به دست گروهی محدود بسپارد و بی‌دلیل هم نبود که علی‌آبادی فشار برای خرید این دو تیم را سیاسی می‌خواند و می‌گفت حاضر به واگذاری این تیم‌ها از طریق مزایده نیست.

به یکباره مردم

فقط 27 روز تا انتخابات مانده بود که رئیس‌جمهور در نامه‌ای رئیس سازمان ورزش خواست که دو تیم به مردم واگذار شوند. طرحی که درباره‌اش سعید فائقی می‌گوید: «نمی‌تواند عملی شود. حداقل با شرایطی که اکنون سازمان ورزش دارد و زمان ابلاغ نامه نمی‌توانم بپذیرم گامی واقعی باشد. این اتفاق عملی نمی‌شود.» به عکس او علی میرزایی مدیر پیشین پرسپولیس معتقد است که باید از این طرح دفاع کرد؛ «فرقی ندارد که چه اندیشه‌ای پشت این طرح است. بیایید از آن حمایت کنیم تا یکبار برای همیشه این تیم‌ها واگذار شوند و خلاص شویم حالا هر هدفی هم که گردانندگان طرح دارند، داشته باشند.» هرچند یک عضو اثرگذار هیأت مدیره پرسپولیس هم معتقد است این طرح قرار نیست از حد حرف پیش‌تر برود. جمله‌ای که رقیبان احمدی‌نژاد یعنی هواداران کروبی و میرحسین موسوی یکی دیگر از سیاست‌های تبلیغاتی دولت برای انتخابات می‌دانند که توده مردم را هدف گرفته است. آنها معتقدند تنها راهی که برای واگذاری سهام به شکلی که رئیس‌جمهور اعلام کرده است راهکاری شبیه به سهام عدالت است که نمی‌توان نام آن را خصوصی‌سازی گذاشت.